Pensioenen: groeien door te snoeien 17-08-2017


Foto Dick column

Zoals iedereen wel eens zal zijn overkomen na een wat langere vakantie, trof ik afgelopen week mijn tuin volledig anders aan dan dat ik hem oorspronkelijk had opgezet. Woekerende planten en dood hout waaronder de pareltjes waren verstopt. Tijd voor een grondige opknapbeurt!

Die opknapbeurt is ook nodig in pensioenland. Het huidige stelsel is niet langer houdbaar door de vergrijzing en de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en in de maatschappij. Mensen zijn mondiger, werken niet langer hun hele leven bij één werkgever of in één sector en wisselen daarnaast vaak ook nog werknemerschap af met een bestaan als zzp’er. Al heel lang, te lang, wordt door de sociale partners in de SER en door de politiek gesproken over een vernieuwing van ons pensioenstelsel.

Op dit moment zijn de kernpunten in deze landelijke discussie: 1) de afschaffing van de doorsneesystematiek, waarmee een einde komt aan de subsidiëring van de pensioenopbouw van oudere werknemers door jongere werknemers en 2) de overgang van een collectieve pensioenpot naar een individueel potje, waardoor werknemers meer inzicht krijgen in inleg en opbrengst van hun pensioen en het huidige ondoorzichtige collectieve systeem wordt verlaten. Jammer genoeg durven de bonden hun fiat aan deze noodzakelijke vernieuwingen nog niet te geven. De tijd dringt, want binnenkort zullen de formerende partijen een besluit moeten nemen over de toekomst van ons stelsel, met of zonder advies van de SER!

Echter, als we naar de pensioentuin kijken, moeten we niet alleen naar het landelijk systeem kijken, maar ook naar ons eigen sectorale pensioensysteem. De uitvoeringskosten daarvan zijn te hoog in relatie tot de opgebouwde pensioenen. Veel werknemers zijn relatief kort werkzaam in de uitzendsector en er is veel verloop in de pensioenregeling. Het pensioenfonds kent daardoor relatief veel slapers (ex-werknemers) ten opzichte van deelnemers. Ook is door de zeer korte verblijfsduur in de uitzendsector het gemiddeld opgebouwd pensioenkapitaal laag. Van de deelnemers heeft daardoor 98% een pensioen opgebouwd bij ons pensioenfonds StiPP (Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten) van minder dan 465 euro per jaar.

De uitvoeringskosten hangen echter niet alleen samen met de sectorkenmerken, maar ook met het huidige sectorale pensioensysteem. In de loop van de jaren is er een complex systeem gegroeid met een basisregeling en een plusregeling, die beide ook nog een geheel andere systematiek kennen. Hierdoor moet StiPP twee complexe regelingen uitvoeren. Als ABU willen we daarom komen tot een vereenvoudiging. Kappen van dood hout in complexe regelgeving! We zijn hierover in gesprek met de andere sociale partners, met als doel om binnen afzienbare tijd een nieuwe vereenvoudigde pensioenregeling te kunnen invoeren.

Is er dan niets goed in ons huidige sectorale pensioensysteem? Jawel! We hebben twee pareltjes waarmee we vooroplopen in pensioenland. Allereerst zijn we een van de weinige bedrijfstakken met een beschikbaar premiestelsel, waardoor elke werknemer zijn eigen pensioenpotje heeft en dus ook optimaal inzicht heeft in zijn opgebouwde pensioen. Daarnaast kennen we in onze basisregeling een leeftijdsonafhankelijke premie. Feitelijk heeft de uitzendsector daardoor in de basisregeling al een systeem zonder de eerder genoemde doorsneesystematiek.

U kunt ervan verzekerd zijn dat wij ons als ABU in het overleg met de bonden zullen inspannen om deze pareltjes alle ruimte te geven in de nieuwe vereenvoudigde sectorale pensioenregeling. Groeien door te snoeien, ook in de pensioentuin!


Dick Voortman, Senior Beleidsmedewerker Arbeidsvoorwaarden en Juridische Zaken