Europese toegankelijkheidsrichtlijn

De Europese Toegankelijkheidsrichtlijn (European Accessibility Act, EAA) verplicht organisaties om digitale producten en diensten toegankelijk te maken voor mensen met een beperking. De richtlijn is bedoeld om gelijke toegang te waarborgen, regels binnen de EU te harmoniseren en innovatie te stimuleren. Voor uitzendondernemingen heeft dit directe gevolgen voor websites, platforms en digitale sollicitatieprocessen.

Wat is de Europese Toegankelijkheidsrichtlijn?

De Europese Toegankelijkheidsrichtlijn is in 2019 vastgesteld en in 2024 omgezet naar Nederlandse wetgeving. De richtlijn geldt voor een breed scala aan producten en diensten, waaronder digitale platforms, websites, apps, e‑handelsdiensten en zelfbedieningsterminals. Ook diensten zoals telefonie, audiovisuele media, bankdiensten en online handel vallen hieronder.

De belangrijkste doelen van de richtlijn zijn:

• Inclusie: mensen met een beperking kunnen volwaardig meedoen in de samenleving.
• Harmonisatie: door regels voor toegankelijkheid in de EU meer op elkaar af te stemmen, wordt het makkelijker voor bedrijven om hun producten en diensten in alle EU-landen aan te bieden.
• Innovatie: minder versnippering van regels geeft ruimte om te investeren in betere oplossingen.

Wat betekent ‘toegankelijk’?

De richtlijn geeft geen harde technische checklist, maar verwijst naar de Europese norm EN 301 549 (opent in nieuw tabblad). Deze norm sluit aan op de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) (opent in nieuw tabblad), die zijn gebaseerd op 4 principes: waarneembaar, bedienbaar, begrijpelijk en robuust. Deze principes vormen de basis voor toegankelijke digitale diensten.

Waarneembaar

Informatie moet via meerdere zintuigen beschikbaar zijn, bijvoorbeeld tekst én beeld of geluid. Denk aan ondertiteling bij video’s en tekstalternatieven bij afbeeldingen.

Bedienbaar

Gebruikers moeten een dienst kunnen bedienen met verschillende hulpmiddelen, zoals een toetsenbord of spraaksoftware.

Begrijpelijk

Informatie is helder, logisch opgebouwd en voorspelbaar. Denk aan eenvoudige taal, consistente navigatie en behulpzame foutmeldingen.

Robuust

De dienst werkt goed samen met hulptechnologie, zoals schermlezers.

Impact op de uitzendbranche

Uitzendondernemingen maken intensief gebruik van digitale platforms voor werving, selectie en bemiddeling. Omdat jullie een sleutelrol spelen in toegang tot werk, is het essentieel dat deze digitale diensten voor iedereen bruikbaar zijn.

Voorbeelden van onderdelen die onder de richtlijn vallen:

• Vacaturewebsites en carrièrepagina’s
• Digitale sollicitatieformulieren en online assessments
• Mobiele apps voor vacatures en sollicitaties

Dit betekent dat digitale systemen zo moeten worden ingericht dat iedereen ze kan gebruiken, ongeacht beperkingen.

Wat betekent dit voor jouw uitzendonderneming?

Je website en digitale diensten moeten voldoen aan de 4 toegankelijkheidsprincipes. Dat betekent onder andere:

• Informatie is beschikbaar in tekstformat (bijvoorbeeld HTML) en kan worden voorgelezen door hulpsoftware.
• Zorg dat informatie op minimaal 2 manieren wordt aangeboden.
  • Video’s bevatten ondertiteling en een beschrijvende voice-over (audiodescriptie) voor slechtzienden.
  • Afbeeldingen of grafieken hebben een beschrijvende tekst (alt-tekst).
• Teksten zijn begrijpelijk: informatie staat in een logische volgorde en is voorspelbaar.
• Er is voldoende contrast, en lettergrootte en afstand zijn aanpasbaar.

Daarnaast:

• Je stelt een toegankelijkheidsverklaring (conformiteitsverklaring) op en publiceert die openbaar, bijvoorbeeld in de algemene voorwaarden.
  • Beschrijf je dienst en hoe de dienst werkt.
  • Beschrijf de manier waarop je aan de toegankelijkheidsrichtlijnen voldoet.
  • Beschrijf hoe je er in je organisatie voor zorgt dat jouw dienst toegankelijk blijft. Op de website van stichting Accessibility kan je template voor de conformiteitsverklaring downloaden: Gratis template voor conformiteitsverklaring EAA (opent in nieuw tabblad).
• Je hebt procedures om toegankelijkheid blijvend te borgen.
• Je ondersteunende diensten (zoals bijvoorbeeld een helpdesk) moeten op een toegankelijke manier informatie geven over de toegankelijkheid van je website en met welke hulpapparaten je website werkt.
• Medewerkers zijn in staat om vragen over toegankelijkheid te beantwoorden.

Specifieke eis aan e-handelsdiensten

Bied je een dienst aan waarin iemand zich moet identificeren of een beveiligingsproces moet doorlopen (met bijvoorbeeld een CAPTCHA of tweestaps-verificatie), dan moeten die functies ook waarneembaar, bedienbaar, begrijpelijk en robuust zijn. Een voorbeeld hiervan is MijnOmgeving. Het inloggen hiervan moet toegankelijk zijn.

Vrijstellingen en uitzonderingen

De richtlijn geldt niet voor:

• Micro‑ondernemingen (minder dan 10 medewerkers én minder dan €2 miljoen omzet).
• Business‑to‑business dienstverlening.
• Fundamentele wijziging: wanneer je een product of (onderdeel van een) dienst zo ingrijpend moet aanpassen, dat het product of de dienst daarmee niet meer doet waar het voor bedoeld is.
• Onevenredige lasten: dit bekijk je per eis van de richtlijn; je zult zoveel mogelijk van de richtlijn moeten uitvoeren. In bijlage VI (opent in nieuw tabblad) in de richtlijn staan uitgebreide criteria voor het bepalen of iets een onevenredige last is. Bijvoorbeeld als het organisatorisch en financieel veel meer kost dan het voordeel wat het personen met een beperking oplevert. Het ontbreken van prioriteit, tijd of kennis valt er in elk geval niet onder. Je kunt deze uitzondering ook niet gebruiken als je financiering krijgt voor het verbeteren van de toegankelijkheid van je product of dienst.

Handhaving en overgangsperiode

Lidstaten zijn verantwoordelijk voor toezicht en handhaving. Voor e‑handelsdiensten is in Nederland de Autoriteit Financiële Markten aangewezen. Er geldt een overgangsperiode van 5 jaar, tot uiterlijk 28 juni 2030 voor bestaande systemen. In die periode moeten processen en systemen stap voor stap in lijn worden gebracht met de toegankelijkheidseisen.