Luddo Oh van Berenschot: “AI en geopolitiek dwingen bedrijven tot scherpe keuzes”
Oorlogen, oprukkende AI, handelstarieven en de krapte op de arbeidsmarkt: het zijn onzekere tijden voor ondernemers.
Jaarlijks laat Berenschot met het Strategie Trendsonderzoek zien welke thema’s de strategische agenda van organisaties bepalen. Ofwel: waar gaat het over in de boardroom? Berenschot ondervroeg ruim 600 organisaties. In 2026 is een duidelijke verschuiving zichtbaar: de strategische agenda wordt breder, waardoor het belangrijker én lastiger wordt om scherpe keuzes te maken. De titel van het rapport is veelzeggend: ‘De nieuwe strategische realiteit: scherpte in keuzes, snelheid in uitvoering’.
“Deze tijd vraagt om scherpe keuzes en strategische flexibiliteit.”
Luddo Oh, Senior managing consultant Berenschot
Minder voorspelbaar
Jarenlang stond arbeidsmarktkrapte op nummer 1: het was voor veel ondernemers de belangrijkste bron van zorg. Volgens Luddo Oh, senior managing consultant bij Berenschot, neemt dat thema nu iets af in prioriteit. “Andere onderwerpen zijn belangrijker geworden. Denk aan de geopolitieke situatie en de opkomst van AI.”
De hoeveelheid en aard van de thema’s, maakt het lastiger om een keuze te maken. “De toekomst wordt minder voorspelbaar,” zegt Oh. “AI heeft in korte tijd werkprocessen volledig op de kop gezet. Ondernemers moeten daarop anticiperen. Ook geopolitiek en overheidsbeleid, zowel in Nederland als internationaal, maken het moeilijker om vooruit te plannen.”
Flexibel en excellent
Die onzekerheid maakt strategische flexibiliteit steeds belangrijker. Oh: “Bedrijven die minder ver vooruit kunnen kijken, moeten flexibeler opereren. Dat betekent dat je als ondernemer verschillende scenario’s moet uitwerken. Stel dat AI een businessmodel grotendeels overneemt, dan moet je nadenken over wat dat betekent voor je organisatie en dienstverlening. Waar zit je echte toegevoegde waarde?”
Naast strategische flexibiliteit wordt ook operational excellence belangrijker. Geopolitieke ontwikkelingen zoals handelsbeperkingen, internationale spanningen en importheffingen zorgen ervoor dat bij veel bedrijven de groei afvlakt. Oh: “Er ontstaat prijsdruk. Bedrijven moeten keuzes maken en saneren. Vooral grote bedrijven reorganiseren momenteel. Niet alleen in de financiële sector maar ook in de industrie. Dat betekent dat operational excellence belangrijker wordt: efficiënter werken, processen optimaliseren en kosten reduceren. Dus: first time right, zo goed en zo snel mogelijk dienstverlening leveren.”
AI
AI kan helpen bij die efficiëntieslag en tegelijk de arbeidsmarktkrapte verlichten. Oh: “AI speelt inmiddels een grote rol binnen de zakelijke dienstverlening en in sectoren met veel repetitieve taken. Er worden minder schoolverlaters aangenomen, omdat eenvoudig werk relatief makkelijk door AI kan worden vervangen. En bij banken zie je dat er grote reorganisaties onder het mom van AI worden aangekondigd. Binnen de uitzendbranche kunnen klassieke matching- en administratieve processen grotendeels worden geautomatiseerd.” Toch blijft de menselijke factor essentieel. “De echte toegevoegde waarde zit steeds meer in klantcontact en het kennen van bedrijven en medewerkers. AI kan nog niet volledig voorspellen welke persoon echt goed op een plek past.”
Krimpende flexschil
Op dit moment wordt AI nog vooral ingezet om efficiënter te werken en nog niet direct om personeelsaantallen te verminderen, zo ziet Berenschot. Die efficiency kan echter wel de flexschil gaan beïnvloeden: “Bedrijven kunnen intern flexibeler worden, waardoor ze minder externe flexibiliteit hoeven in te huren. In bijvoorbeeld callcenters kun je met AI pieken reduceren, waardoor je minder tijdelijke medewerkers nodig hebt. Maar in sectoren als de zorg, de bouw en de overheid blijft arbeidsmarktkrapte de komende jaren een belangrijk thema.”
